تفاوت طراحی سایت فروشگاهی و شرکتی؛ کدام مناسب‌تر است؟

تفاوت اصلی طراحی سایت فروشگاهی و طراحی سایت شرکتی در هدفی است که کاربر باید در سایت انجام دهد. سایت فروشگاهی برای هدایت کاربر از مشاهده محصول تا خرید و پرداخت طراحی می‌شود؛ اما سایت شرکتی بیشتر روی معرفی کسب‌وکار، خدمات، اعتبار برند و تبدیل بازدیدکننده به Lead یا درخواست تماس تمرکز دارد.

این تفاوت روی تقریبا همه تصمیم‌های طراحی اثر می‌گذارد؛ از معماری صفحات و تجربه کاربری گرفته تا نوع محتوا، امکانات فنی، SEO و شاخص‌هایی که برای ارزیابی عملکرد سایت استفاده می‌شوند.

تفاوت سایت فروشگاهی و شرکتی در یک نگاه

• معیار: هدف اصلی؛ سایت فروشگاهی: فروش مستقیم محصول؛ سایت شرکتی: معرفی خدمات و جذب Lead
• معیار: اقدام اصلی کاربر؛ سایت فروشگاهی: خرید و پرداخت؛ سایت شرکتی: تماس، ارسال فرم یا درخواست مشاوره
• معیار: صفحات اصلی؛ سایت فروشگاهی: محصول، دسته‌بندی، سبد خرید؛ سایت شرکتی: خدمات، درباره ما، پروژه‌ها، تماس
• معیار: پیچیدگی فنی؛ سایت فروشگاهی: معمولا بیشتر؛ سایت شرکتی: معمولا کمتر
• معیار: مدیریت محتوا؛ سایت فروشگاهی: محصولات، قیمت، موجودی، سفارش؛ سایت شرکتی: خدمات، مقالات، نمونه‌کار
• معیار: تمرکز UX؛ سایت فروشگاهی: پیدا کردن و خرید محصول؛ سایت شرکتی: شناخت شرکت و تصمیم برای تماس
• معیار: Conversion اصلی؛ سایت فروشگاهی: خرید؛ سایت شرکتی: Lead یا درخواست ارتباط
• معیار: SEO؛ سایت فروشگاهی: محصول و Category محور؛ سایت شرکتی: Service و تاپیک محور

با این حال، این تقسیم‌بندی مطلق نیست. یک شرکت ممکن است هم سایت شرکتی داشته باشد و هم بخشی از محصولات خود را آنلاین بفروشد. انتخاب ساختار باید بر اساس مدل درآمدی و رفتار واقعی مشتریان انجام شود.

سایت فروشگاهی چیست؟

سایت فروشگاهی یا E-commerce Website بستری است که کاربر می‌تواند محصول یا در برخی مدل‌ها خدمات مشخص را مشاهده، مقایسه، انتخاب و خریداری کند. مهم‌ترین ویژگی آن این است که فرایند معامله داخل خود سایت انجام می‌شود یا سایت حداقل بخش اصلی مسیر خرید را مدیریت می‌کند.

برای مثال، کاربر ممکن است این مسیر را طی کند:

دسته‌بندی محصولات ← مشاهده محصول ← بررسی مشخصات ← افزودن به سبد خرید ← وارد کردن اطلاعات ← انتخاب روش ارسال ← پرداخت

در نتیجه طراحی فروشگاه اینترنتی باید اصطکاک موجود در این مسیر را تا حد ممکن کاهش دهد.

سایت شرکتی چیست؟

سایت شرکتی بیشتر برای معرفی یک شرکت، برند، تخصص، خدمات و سابقه فعالیت آن طراحی می‌شود. در این نوع سایت، کاربر معمولا بلافاصله خرید نمی‌کند. ابتدا باید کسب‌وکار را بشناسد، خدمات را بررسی کند و سپس برای دریافت اطلاعات بیشتر یا شروع همکاری اقدام کند.

مسیر معمول کاربر می‌تواند به این شکل باشد:

جست‌وجوی یک خدمت ← ورود به صفحه خدمت ← بررسی راهکار شرکت ← مشاهده نمونه‌کار یا اطلاعات تکمیلی ← درخواست مشاوره

بنابراین طراحی سایت شرکتی بیش از اینکه بر تسویه حساب تمرکز داشته باشد، باید اعتماد و وضوح پیشنهاد کسب‌وکار را ایجاد کند.

مهم‌ترین تفاوت در هدف Conversion است

یکی از تعیین‌کننده‌ترین تفاوت‌ها میان این دو نوع سایت، تعریف Conversion است. در سایت فروشگاهی Conversion معمولا زمانی رخ می‌دهد که کاربر سفارش خود را نهایی کند. بنابراین طراحی صفحات باید به کاهش موانع خرید کمک کند.

در سایت شرکتی ممکن است Conversion یکی از این اقدامات باشد:

• تکمیل فرم تماس
• درخواست مشاوره؛
• رزرو جلسه
• تماس تلفنی
• درخواست قیمت
• ارسال Brief پروژه

اگر این تفاوت از ابتدا مشخص نشود، ممکن است سایتی زیبا طراحی شود که مسیر مشخصی برای رسیدن کاربر به هدف تجاری نداشته باشد.

تفاوت ساختار صفحات در سایت فروشگاهی و شرکتی

ساختار صفحات سایت فروشگاهی معمولا پیچیده‌تر است، زیرا باید تعداد زیادی محصول، دسته‌بندی و حالت مختلف کاربر را مدیریت کند.

یک فروشگاه معمولا به صفحاتی مانند این نیاز دارد:

• صفحه دسته‌بندی محصول
• صفحه محصول
• نتایج جست‌وجو
• سبد خرید
• تسویه حساب
• حساب کاربری
• سفارش‌ها
• قوانین ارسال و مرجوعی

در مقابل، سایت شرکتی بیشتر حول صفحات خدمات و اطلاعات برند شکل می‌گیرد. ساختار معمول می‌تواند شامل صفحه اصلی، صفحات خدمات، درباره ما، پروژه‌ها، مقالات و تماس با ما باشد. البته تعداد صفحات به‌تنهایی معیار پیچیدگی نیست. یک سایت شرکتی B2B با خدمات متعدد ممکن است معماری محتوایی گسترده‌تری نسبت به یک فروشگاه کوچک داشته باشد.

تفاوت تجربه کاربری یا UX

در سایت فروشگاهی، UX باید کاربر را در پیدا کردن محصول مناسب و تکمیل خرید همراهی کند. کاربر ممکن است بین چند محصول مردد باشد؛ بنابراین قابلیت‌هایی مانند Search، Filter، Sort، Comparison و نمایش واضح مشخصات می‌توانند اهمیت زیادی داشته باشند. همچنین باید مشخص باشد:

• محصول موجود است یا خیر
• قیمت چگونه محاسبه می‌شود
• چه گزینه‌هایی قابل انتخاب هستند
• هزینه و روش ارسال چیست
• خرید چگونه تکمیل می‌شود

هر ابهام اضافی ممکن است کاربر را از ادامه خرید منصرف کند. در سایت شرکتی مسئله متفاوت است. کاربر معمولا می‌خواهد بفهمد:

• این شرکت دقیقا چه کاری انجام می‌دهد؟
• آیا این خدمت برای مسئله من مناسب است؟
• چرا باید این شرکت را بررسی کنم؟
• قدم بعدی چیست؟

بنابراین معماری اطلاعات و محتوای صفحات خدمات نقش پررنگ‌تری پیدا می‌کند.

تفاوت طراحی صفحه اصلی

صفحه اصلی فروشگاه معمولا باید به کاربر کمک کند سریع وارد فرایند انتخاب محصول شود. دسته‌بندی‌های اصلی، جست‌وجو، محصولات یا مجموعه‌های مهم و مسیرهای دسترسی به بخش‌های مختلف فروشگاه معمولا در اولویت قرار می‌گیرند.

اما در سایت شرکتی، صفحه اصلی بیشتر باید Positioning کسب‌وکار را روشن کند. کاربر باید در زمان کوتاهی متوجه شود شرکت چه خدمتی ارائه می‌دهد، مخاطبان آن چه کسانی هستند و برای ادامه چه گزینه‌هایی در اختیار دارد. به همین دلیل کپی‌رایتینگ و نحوه معرفی خدمات در سایت‌های شرکتی اهمیت ویژه‌ای دارد.

تفاوت صفحه محصول با صفحه خدمات

صفحه محصول در فروشگاه اینترنتی باید اطلاعات لازم برای تصمیم خرید را ارائه کند. بسته به محصول، این اطلاعات می‌تواند شامل مشخصات، تصاویر، گزینه‌های قابل انتخاب، موجودی، قیمت، نحوه ارسال و اطلاعات مرتبط با خرید باشد. هدف این صفحه معمولا رساندن کاربر به سبد خرید و پرداخت است.

در مقابل، صفحه خدمات باید یک مسئله پیچیده‌تر را حل کند. کاربر باید بداند خدمت چیست، برای چه شرایطی مناسب است، چگونه ارائه می‌شود و برای شروع همکاری چه اقدامی باید انجام دهد. بنابراین صفحه خدمات اغلب به توضیحات بیشتری درباره مسئله، فرایند، دامنه خدمات و معیارهای تصمیم‌گیری نیاز دارد.

امکانات فنی سایت فروشگاهی معمولا بیشتر است

طراحی سایت فروشگاهی معمولا نیازمند سیستم‌هایی فراتر از یک سایت محتوایی استاندارد است. بسته به مدل کسب‌وکار ممکن است قابلیت‌هایی مانند این مورد نیاز باشند:

• مدیریت محصولات
• مدیریت موجودی
• قیمت‌گذاری
• کد تخفیف
• سبد خرید
• درگاه پرداخت
• مدیریت سفارش
• حمل‌ونقل
• حساب کاربری
• صدور فاکتور
• مدیریت مرجوعی

هر یک از این قابلیت‌ها می‌تواند منطق و سناریوهای مختلفی داشته باشد. برای مثال، یک فروشگاه ممکن است فقط محصولات ساده بفروشد، در حالی که فروشگاهی دیگر محصولات دارای چند رنگ، سایز، قیمت و موجودی متفاوت داشته باشد.

سایت شرکتی در حالت معمول به چنین زیرساختی نیاز ندارد و بیشتر روی CMS، فرم‌ها، صفحات خدمات و ابزارهای بازاریابی متمرکز است.

تفاوت SEO سایت فروشگاهی و شرکتی

هر دو نوع سایت می‌توانند از SEO استفاده کنند، اما معماری Search Intent آن‌ها یکسان نیست.

SEO در سایت فروشگاهی

در فروشگاه اینترنتی، صفحات Category و Product اهمیت زیادی دارند. برای مثال کاربران ممکن است عباراتی را جست‌وجو کنند که مستقیما نشان‌دهنده قصد خرید یا بررسی محصول هستند. در این مدل باید موضوعاتی مانند ساختار دسته‌بندی‌ها، فیلترها، صفحات Product، Internal Linking و مدیریت صفحات مشابه با دقت بیشتری بررسی شوند. تعداد بالای صفحات نیز می‌تواند مدیریت Crawl و Indexation را پیچیده‌تر کند.

SEO در سایت شرکتی

سایت شرکتی معمولا روی صفحات Service و محتوای مرتبط با مسائل مشتریان تمرکز دارد. برای مثال یک شرکت ارائه‌دهنده خدمات بازاریابی می‌تواند برای خدمات اصلی خود صفحات مستقل داشته باشد و با محتوای آموزشی به سوالات کاربران در مراحل مختلف تصمیم‌گیری پاسخ دهد. در این مدل ارتباط بین صفحات خدمات و محتوای informational اهمیت زیادی دارد.

تفاوت در استراتژی محتوا

محتوای فروشگاه اینترنتی باید در انتخاب و خرید محصول به کاربر کمک کند. برای نمونه علاوه بر توضیحات محصول، محتوا می‌تواند به مقایسه مدل‌ها، انتخاب گزینه مناسب یا پاسخ به سوالات قبل از خرید کمک کند.

در سایت شرکتی، محتوا معمولا باید Expertise کسب‌وکار را نشان دهد و کاربر را در مسیر شناخت مسئله و ارزیابی راهکار هدایت کند. محتوای یک سایت B2B ممکن است حول موضوعات تخصصی، راهنماها، تحلیل‌ها و سوالات مربوط به خدمات شکل بگیرد.

در هر دو حالت، محتوا باید بر Search Intent و نیاز واقعی کاربر بنا شود، نه صرفا انتشار تعداد زیادی مقاله.

تفاوت طراحی CTA ها

در سایت فروشگاهی CTA ها معمولا مستقیم‌تر هستند:

• افزودن به سبد خرید
• خرید
• تکمیل سفارش
• مشاهده محصول

در سایت شرکتی، CTA ممکن است به یکی از شکل‌های زیر باشد:

• درخواست مشاوره
• صحبت با کارشناس
• دریافت اطلاعات
• ارسال درخواست

انتخاب CTA باید با میزان آمادگی کاربر هماهنگ باشد. برای مثال، فردی که برای اولین بار وارد صفحه یک خدمت تخصصی B2B شده است ممکن است هنوز آماده «خرید» نباشد، اما درخواست مشاوره برای او اقدام منطقی‌تری باشد.

تفاوت در سنجش عملکرد سایت

یک سایت فروشگاهی را نباید با همان KPI هایی ارزیابی کرد که برای سایت شرکتی استفاده می‌شوند. در فروشگاه، بسته به مدل کسب‌وکار ممکن است مواردی مانند این بررسی شوند:

• Conversion Rate خرید
• Rate افزودن به سبد خرید
• Completion تسویه حساب
• درآمد حاصل از سایت
• رفتار کاربران در صفحات محصول

در سایت شرکتی، شاخص‌های مهم‌تر می‌توانند شامل نرخ ارسال فرم، تعداد Lead، کیفیت Lead، تعامل با CTA ها و عملکرد صفحات خدمات باشند. در هر دو مدل، صرفا افزایش Traffic نشانه موفقیت نیست.

کدام نوع سایت معمولا هزینه بیشتری دارد؟

نمی‌توان بدون مشخص شدن اندازه پروژه قیمت دقیقی برای هیچ‌کدام تعیین کرد. با این حال سایت‌های فروشگاهی به دلیل امکاناتی مانند پرداخت، مدیریت سفارش، محصولات، حساب کاربران و یکپارچه‌سازی‌های مختلف معمولا پیچیدگی فنی بیشتری دارند.

اما این موضوع به این معنا نیست که هر سایت شرکتی ارزان‌تر است. یک سایت شرکتی اختصاصی با UX Research، طراحی Custom، چند زبان، تعداد زیاد Landing Page و اتصال به CRM ممکن است پروژه بسیار گسترده‌ای باشد.

برای بررسی عوامل مؤثر بر بودجه، مقالهٔ قیمت طراحی سایت را بخوانید.

برای یک کسب‌وکار خدماتی سایت فروشگاهی مناسب است؟

معمولا اگر خدمت نیازمند بررسی شرایط مشتری، جلسه، قیمت‌گذاری اختصاصی باشد، استفاده از ساختار شرکتی و Lead Generation منطقی‌تر است. اما اگر خدمت کاملا استاندارد شده باشد، قیمت ثابتی داشته باشد و بدون مذاکره قابل خرید باشد، می‌توان بخشی از فرایند را به مدل E-commerce نزدیک کرد. بنابراین نوع محصول یا خدمت مهم‌تر از برچسب کسب‌وکار است.

آیا می‌توان سایت شرکتی و فروشگاهی را ترکیب کرد؟

بله. بسیاری از کسب‌وکارها دقیقا به چنین ساختاری نیاز دارند. فرض کنید شرکتی علاوه بر ارائه خدمات تخصصی، محصولات یا دوره‌هایی نیز می‌فروشد. سایت می‌تواند در بخش اصلی ساختار شرکتی داشته باشد و برای محصولات از قابلیت‌های E-commerce استفاده کند.

در این مدل باید مسیرهای کاربر از یکدیگر تفکیک شوند. کاربری که برای دریافت خدمات وارد سایت شده است نباید مجبور باشد ساختاری را طی کند که برای مشتری فروشگاه طراحی شده و برعکس.

لازم نیست همیشه بین سایت شرکتی و فروشگاهی یکی را انتخاب کنید. اگر کسب‌وکار هم خدمات تخصصی ارائه می‌دهد و هم محصول قابل خرید دارد، می‌توان این دو مسیر را در یک سایت پیاده‌سازی کرد؛ به شرطی که مسیر هر گروه از کاربران واضح و مستقل باشد.

اشتباهات رایج هنگام انتخاب بین سایت فروشگاهی و شرکتی

یکی از خطاهای متداول این است که تصمیم درباره نوع سایت بر اساس ظاهر سایت‌های دیگر گرفته شود. کسب‌وکار باید ابتدا مشخص کند مشتری چگونه خرید می‌کند. اگر خرید با انتخاب محصول و پرداخت مستقیم انجام می‌شود، زیرساخت فروشگاهی لازم است. اگر فروش نیازمند مذاکره، ارزیابی شرایط، مشاوره یا ارائه پیشنهاد اختصاصی است، معماری Lead Generation اهمیت بیشتری دارد.

اشتباه دیگر اضافه کردن امکانات فروشگاهی به سایتی است که به آن‌ها نیازی ندارد. امکانات بیشتر الزاما سایت بهتری ایجاد نمی‌کنند و می‌توانند هزینه توسعه، نگهداری و پیچیدگی تجربه کاربری را افزایش دهند. در طراحی سایت‌های تجاری، که آوانا انجام می‌شوند، قبل از تصمیم درباره ظاهر و تکنولوژی، مدل Conversion و مسیر خرید مشتری مشخص می‌شود.

چارچوب ساده برای انتخاب نوع سایت

برای اینکه مشخص شود سایت فروشگاهی یا شرکتی برای کسب‌وکار مناسب‌تر است، ابتدا به این پنج سوال پاسخ دهید:

1. ۱آیا کاربر می‌تواند بدون صحبت با تیم فروش، خرید را کامل کند؟
2. ۲آیا محصول یا خدمت قیمت و مشخصات استاندارد دارد؟
3. ۳آیا پرداخت باید مستقیما در سایت انجام شود؟
4. ۴آیا کاربر قبل از خرید به مشاوره یا پیشنهاد اختصاصی نیاز دارد؟
5. ۵Conversion اصلی سایت خرید است یا درخواست ارتباط؟

اگر بیشتر مسیر مشتری حول انتخاب، پرداخت و دریافت محصول است، طراحی فروشگاهی انتخاب طبیعی‌تری است. اگر کاربر ابتدا باید خدمات را ارزیابی کرده و سپس برای شروع همکاری تماس بگیرد، ساختار شرکتی مناسب‌تر خواهد بود.

برای کسب‌وکار شما کدام ساختار منطقی‌تر است؟

انتخاب میان سایت فروشگاهی و سایت شرکتی نباید از نوع طراحی ظاهری شروع شود. ابتدا باید مشخص شود فروش در کسب‌وکار چگونه اتفاق می‌افتد. اگر معامله به‌صورت مستقیم و استاندارد انجام می‌شود، سایت باید مسیر خرید را ساده کند. اگر فروش مبتنی بر اعتماد، بررسی شرایط و مذاکره است، طراحی باید اطلاعات لازم برای تصمیم‌گیری و ایجاد Lead را در اختیار کاربر قرار دهد. در پروژه‌هایی که ترکیبی از هر دو مدل هستند، بهتر است سایت به‌جای انتخاب اجباری یک قالب، بر اساس چند مسیر Conversion مستقل طراحی شود.

اگر به ساختاری فراتر از قالب آماده نیاز دارید، راهنمای طراحی سایت اختصاصی به انتخاب امکانات متناسب با کسب‌وکار کمک می‌کند.

سوالات متداول درباره سایت فروشگاهی و شرکتی